پروتکل خروج؛ وقتی آدمکش‌ها هم راه فرار ندارند

فیلم «پروتکل خروج»
(Exit Protocol – 2025 – شناسه: tt32421438)

«پروتکل خروج» یک اکشن/درام آمریکایی ۸۴ دقیقه‌ای است که در سال ۲۰۲۵ اکران شده و کارگردانی آن را شین داکس تیلور برعهده دارد؛ فیلمنامه را هم چَد لاو نوشته است. در خط مقدم بازیگران نام‌هایی مثل اسکات مارتین، دولف لاندگرن، مایکل جای وایت و شارلوت کرک دیده می‌شود؛ ترکیبی که از همان ابتدا تکلیف مخاطب را روشن می‌کند: با یک اکشن ژانری طرفیم که بیش از هرچیز روی ستاره‌های اکشن و ریتم تند ماجرا حساب باز کرده است. (IMDb)

هسته داستان روی شخصیت «سام هایدن» می‌چرخد؛ آدم‌کشی حرفه‌ای که تخصصش یک کار عجیب است: کشتن آدمکش‌هایی که می‌خواهند از کار کناره‌گیری کنند. او در واقع «پروتکل خروج» یک سازمان تبهکار است؛ هر قاتلی که بخواهد بازنشسته شود، سام مأمور حذفش می‌شود. اما وقتی سازمان به او مأموریت می‌دهد تا استاد سابق خودش، «چارلز منگولد» (با بازی دولف لاندگرن) را که عاشق هدف خود شده و فرار کرده، از بین ببرد، همه‌چیز پیچیده می‌شود. سام در مواجهه مستقیم با منگولد، برخلاف عادتش ماشه را نمی‌کشد و این لحظه سرپیچی، او را از شکارچی به شکار تبدیل می‌کند. (imdb.com)

از اینجا به بعد فیلم به الگوی آشنای «همدستیِ ناگزیر» می‌رسد؛ جایی که سام و منگولد، مردی باتجربه از نسل قدیم آدمکش‌ها، مجبور می‌شوند کنار هم بایستند تا از دست سازمان و بهترین قاتل زنده دنیا، «آیزاک» (با بازی مایکل جای وایت)، جان سالم به در ببرند. ورود شخصیت زن داستان – زنی که شاهد چیزی بوده که نباید می‌دیده و حالا همه‌چیز به‌خاطر او شروع شده – تنش عاطفی و انسانی قصه را بیشتر می‌کند و اجازه می‌دهد فیلم، فراتر از شلیک و زد و خورد، کمی هم به مسئله اعتماد، خیانت و انتخاب‌های اخلاقی در دنیای بی‌اخلاق آدمکش‌ها بپردازد. (Mosquito)

از نظر فضاسازی، «پروتکل خروج» همان DNA آشنای اکشن‌های B-مووی را دارد: لوکیشن‌های نیمه صنعتی، انبارها، جاده‌های خلوت و محیط‌هایی که برای درگیری‌های نزدیک و تیراندازی طراحی شده‌اند. ریتم روایت تند است، دیالوگ‌ها کوتاه و کاربردی‌اند و فیلم بیشتر تلاش می‌کند مخاطب را روی صحنه‌های تعقیب، درگیری و تقابل سه‌ضلعی سام–منگولد–آیزاک نگه دارد تا اینکه وارد لایه‌های فلسفی یا روان‌شناختی عمیق شود. با این حال، چند سکانس کوتاه مکث روی گذشته سام و منگولد، از آن‌ها چیزی بیشتر از «ماشین کشتن» می‌سازد و نشان می‌دهد این دو نفر هم مثل قربانیان‌شان اسیر قراردادها و پروتکل‌های دنیایی هستند که خودشان انتخابش نکرده‌اند.

در بُعد شخصیت‌پردازی، فیلم بیش از همه روی دوگانگی سام کار می‌کند؛ مردی که سال‌ها بدون سوال، ماشه را چکانده و حالا اولین بار است که «نه» می‌گوید. رابطه او با منگولد نوعی گفت‌وگوی نسل‌ها در دنیای تبهکاران است: استاد خونسرد و خسته از زندگی که قوانین نانوشته این شغل را می‌داند، و شاگردی که تازه فهمیده این قوانین اصلاً راه خروجی برای کسی نگذاشته‌اند. این تضاد، همراه با حضور آیزاک به‌عنوان تهدید نهایی، به فیلم ریتمی شبیه بازی موش و گربه می‌دهد؛ هر سه آدمکش‌اند، اما هرکدام مجبور است نقش متفاوتی در این بازی ایفا کند. (Mosquito)

در مجموع، «پروتکل خروج» نه ادعای انقلاب در ژانر اکشن دارد و نه می‌خواهد یک تریلر پیچیده و چندلایه باشد؛ فیلم، صادقانه در حد یک اکشن ۸۴ دقیقه‌ای، روی ترکیب ستاره‌هایش و ایده جذاب «آدمکشی که مأمور کشتن آدمکش‌های بازنشسته است و حالا خودش می‌خواهد فرار کند» سرمایه‌گذاری می‌کند. اگر به‌دنبال اثری آرام، تأمل‌برانگیز یا بسیار متفاوت هستید، این عنوان احتمالاً شما را راضی نمی‌کند؛ اما برای مخاطبی که یک اکشن سرراست، پرتنش و قابل‌تماشا با حضور دولف لاندگرن و مایکل جای وایت می‌خواهد، «پروتکل خروج» می‌تواند به‌عنوان یک انتخاب تک‌بار، گزینه قابل قبولی برای یک شب سینمایی پر سر و صدا باشد.